ผู้จัดการมรดกหลายคน ตัดสินใจและลงนามอย่างไร
เมื่อมีผู้จัดการมรดกหลายคน ต้องถือเสียงข้างมากตามมาตรา 1726 พร้อมข้อดีข้อเสียและแนวทางลงนามทำธุรกรรม
ในบางกองมรดกมีการตั้งผู้จัดการมรดกมากกว่าหนึ่งคน เพื่อให้เกิดการตรวจสอบถ่วงดุลกัน แต่ก็มาพร้อมคำถามว่าจะตัดสินใจและลงนามทำธุรกรรมอย่างไร บทความนี้อธิบายหลักการและข้อพิจารณาในทางปฏิบัติ
ตั้งผู้จัดการมรดกหลายคนได้
กฎหมายเปิดช่องให้ตั้งผู้จัดการมรดกได้มากกว่าหนึ่งคน ไม่ว่าจะโดยพินัยกรรมหรือโดยคำสั่งศาล การตั้งหลายคนมักเกิดในกรณีที่ทายาทหลายฝ่ายต้องการมีส่วนร่วมในการดูแลกองมรดก หรือเมื่อทรัพย์มรดกมีความซับซ้อนจนต้องอาศัยหลายคนช่วยกันจัดการ
การตัดสินใจต้องถือเสียงข้างมาก
ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1726 ถ้ามีผู้จัดการมรดกหลายคน การทำการตามหน้าที่ต้องถือเอาเสียงข้างมาก เว้นแต่พินัยกรรมหรือคำสั่งศาลจะกำหนดไว้เป็นอย่างอื่น และในกรณีที่เสียงเท่ากัน เมื่อผู้มีส่วนได้เสียร้องขอ ศาลจะเป็นผู้ชี้ขาด
หลักนี้ช่วยให้การจัดการมรดกไม่หยุดชะงักเพราะความเห็นไม่ตรงกัน และมีกลไกแก้ไขเมื่อเกิดทางตัน
ข้อควรระวัง: หากผู้จัดการมรดกคนใดดำเนินการตามลำพังโดยไม่ผ่านเสียงข้างมาก การกระทำนั้นอาจถูกโต้แย้งและก่อให้เกิดข้อพิพาท ควรปรึกษาที่ปรึกษากฎหมายก่อนดำเนินการสำคัญ
ข้อดีและข้อเสียของการตั้งหลายคน
| ข้อดี | ข้อเสีย |
|---|---|
| เกิดการถ่วงดุลและตรวจสอบกันได้ | การตัดสินใจอาจช้าลง |
| ลดความเสี่ยงการทุจริตของคนใดคนหนึ่ง | อาจเกิดความขัดแย้งจนต้องพึ่งศาล |
| แบ่งเบาภาระงานในกองมรดกที่ซับซ้อน | ต้องประสานงานและนัดหมายร่วมกัน |
| ทายาทหลายฝ่ายรู้สึกมีส่วนร่วม | หากเสียงเท่ากันต้องร้องขอให้ศาลชี้ขาด |
แนวทางการลงนามและทำธุรกรรม
ในทางปฏิบัติ การลงนามโอนทรัพย์หรือทำธุรกรรมต่อหน่วยงาน เช่น สำนักงานที่ดินหรือธนาคาร มักต้องดำเนินการตามเสียงข้างมากหรือครบทุกคน ขึ้นอยู่กับเงื่อนไขที่กำหนดไว้ เพื่อลดปัญหา ควรดำเนินการดังนี้
- กำหนดวิธีตัดสินใจและการลงนามให้ชัดเจนในพินัยกรรมหรือคำร้องตั้งแต่ต้น
- เก็บหลักฐานการประชุมและมติเสียงข้างมากไว้เป็นลายลักษณ์อักษร
- ตรวจสอบเงื่อนไขของหน่วยงานปลายทางก่อนเข้าทำธุรกรรม
- หากเกิดทางตันเรื่องเสียงเท่ากัน ให้ใช้ช่องทางร้องขอต่อศาลเพื่อชี้ขาด
สรุป
การตั้งผู้จัดการมรดกหลายคนมีทั้งข้อดีด้านการถ่วงดุลและข้อเสียด้านความล่าช้า กุญแจสำคัญคือการกำหนดวิธีตัดสินใจและลงนามให้ชัดเจนตั้งแต่ต้น หากท่านกำลังวางแผนตั้งผู้จัดการมรดกหลายคนหรือกำลังเผชิญทางตันในการตัดสินใจ ทีมทนายและที่ปรึกษากฎหมายของทรัพย์กฤษดาทนายความ ปทุมธานี ยินดีให้คำปรึกษา ทั้งนี้ ผลของแต่ละเรื่องย่อมขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงและดุลพินิจของศาลเป็นรายกรณี
คำถามที่พบบ่อย
ตั้งผู้จัดการมรดกหลายคนได้หรือไม่
ได้ กฎหมายเปิดให้ตั้งผู้จัดการมรดกหลายคนได้ ซึ่งช่วยให้เกิดการถ่วงดุลและตรวจสอบกัน แต่ก็อาจทำให้การตัดสินใจช้าลงหากมีความเห็นไม่ตรงกัน
เมื่อมีหลายคน ตัดสินใจอย่างไร
ตามมาตรา 1726 การทำการตามหน้าที่ต้องถือเอาเสียงข้างมาก เว้นแต่พินัยกรรมหรือคำสั่งศาลจะกำหนดไว้เป็นอย่างอื่น และถ้าเสียงเท่ากัน เมื่อผู้มีส่วนได้เสียร้องขอ ศาลจะเป็นผู้ชี้ขาด
การลงนามโอนทรัพย์ต้องครบทุกคนหรือไม่
ในทางปฏิบัติ การลงนามโอนทรัพย์หรือทำธุรกรรมมักต้องดำเนินการตามเสียงข้างมากหรือครบทุกคน ขึ้นอยู่กับที่กำหนดไว้ จึงควรกำหนดให้ชัดเจนในพินัยกรรมหรือคำร้องตั้งแต่ต้น