พินัยกรรมแบบเขียนเองทั้งฉบับ: ทำอย่างไรให้สมบูรณ์ ไม่เป็นโมฆะ
เจาะลึกพินัยกรรมแบบเขียนเองทั้งฉบับตามมาตรา 1657 วิธีเขียนให้ถูกต้อง ข้อดี ความเสี่ยง และการเก็บรักษาที่ปลอดภัย
พินัยกรรมแบบเขียนเองทั้งฉบับเป็นทางเลือกของผู้ที่ต้องการความเป็นส่วนตัว ทำเองได้ และประหยัด แต่หลายคนพลาดเพราะไม่เข้าใจเงื่อนไขของกฎหมาย ทำให้พินัยกรรมเสี่ยงต่อการเป็นโมฆะ บทความนี้อธิบายวิธีทำให้สมบูรณ์และข้อควรระวังที่สำคัญ
พินัยกรรมแบบเขียนเองต้องทำอย่างไร
ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1657 พินัยกรรมแบบนี้มีหลักสำคัญดังนี้
- ผู้ทำพินัยกรรมต้องเขียนข้อความด้วยลายมือของตนเอง “ทั้งฉบับ” ห้ามพิมพ์หรือให้ผู้อื่นเขียนแทน
- ต้องลงวัน เดือน ปี ที่ทำพินัยกรรม
- ต้องลงลายมือชื่อของตนเอง
จุดเด่นของแบบนี้คือไม่ต้องมีพยาน เพราะลายมือของผู้ทำพินัยกรรมทั้งฉบับทำหน้าที่เป็นหลักฐานในตัวเอง
การแก้ไขข้อความต้องทำอย่างไรให้สมบูรณ์
หากต้องการขูด ลบ ตก เติม หรือแก้ไขข้อความในพินัยกรรม จะต้องลงลายมือชื่อกำกับไว้ตรงจุดที่แก้ไขด้วย มิฉะนั้นการแก้ไขนั้นจะไม่สมบูรณ์ ตัวอย่างแนวทางที่ควรทำ
- ขีดฆ่าข้อความเดิมให้ยังอ่านออก แล้วเขียนข้อความใหม่
- ลงลายมือชื่อกำกับตรงจุดที่แก้ไขทุกจุด
- หากแก้ไขหลายจุดและดูยุ่งเหยิง ควรเขียนฉบับใหม่ทั้งหมดเพื่อความชัดเจน
ข้อดีและความเสี่ยงของแบบเขียนเอง
| หัวข้อ | รายละเอียด |
|---|---|
| ข้อดี | ทำง่าย เป็นส่วนตัว ประหยัด ไม่ต้องมีพยาน |
| ความเสี่ยง | สูญหายง่าย ถูกปลอมแปลง ถูกโต้แย้งเรื่องลายมือ |
| ความเสี่ยงเพิ่มเติม | ตีความยากหากเขียนกำกวมหรือไม่ชัดเจน |
คำเตือน: ความเสี่ยงที่พบบ่อยที่สุดของแบบเขียนเองคือ การเขียนกำกวมจนตีความเจตนาได้หลายทาง ควรเขียนระบุชื่อทายาทและทรัพย์สินให้ชัดเจน หลีกเลี่ยงถ้อยคำคลุมเครือ
เก็บรักษาพินัยกรรมอย่างไรให้ปลอดภัย
เนื่องจากแบบเขียนเองไม่มีหน่วยงานราชการรับรอง การเก็บรักษาจึงสำคัญมาก เพื่อป้องกันการสูญหายหรือถูกทำลาย ควรพิจารณาแนวทางต่อไปนี้
- เก็บไว้ในที่ปลอดภัย เช่น ตู้เซฟ หรือตู้นิรภัยของธนาคาร
- แจ้งให้บุคคลที่ไว้ใจหรือผู้ที่จะเป็นผู้จัดการมรดกทราบว่าเก็บไว้ที่ใด
- เขียนข้อความให้ชัดเจน ระบุวันเดือนปีและลายมือชื่อให้ครบถ้วน
สรุป
พินัยกรรมแบบเขียนเองทั้งฉบับทำได้ง่ายและเป็นส่วนตัว แต่ต้องเขียนด้วยลายมือตนเองทั้งฉบับ ลงวันเดือนปีและลายมือชื่อ พร้อมลงลายมือชื่อกำกับทุกจุดที่แก้ไข เพื่อให้สมบูรณ์ตามกฎหมาย หากคุณกังวลเรื่องความชัดเจนของถ้อยคำหรือการเก็บรักษา ทีมทนายของทรัพย์กฤษดาทนายความ จังหวัดปทุมธานี ยินดีให้คำปรึกษา ทั้งนี้ผลในแต่ละกรณีย่อมขึ้นอยู่กับข้อเท็จจริงเป็นสำคัญ
คำถามที่พบบ่อย
พินัยกรรมแบบเขียนเองต้องมีพยานไหม?
ไม่ต้องมีพยาน แต่ต้องเขียนด้วยลายมือของตนเองทั้งฉบับ พร้อมลงวันเดือนปีและลายมือชื่อ
พิมพ์คอมพิวเตอร์แล้วเซ็นชื่อ ถือเป็นแบบเขียนเองได้ไหม?
ไม่ได้ เพราะแบบนี้กฎหมายกำหนดให้เขียนข้อความด้วยมือตนเองทั้งฉบับ การพิมพ์จะทำให้ไม่สมบูรณ์ตามแบบ
ถ้าเขียนผิดต้องทำอย่างไร?
การขูด ลบ ตก เติม หรือแก้ไขใด ๆ ต้องลงลายมือชื่อกำกับไว้ด้วย จึงจะสมบูรณ์